Onderzoek onthult financiële noodzaak van zwartwerken onder bouwvakkers

Bijna zes op de tien bouwvakkers in Nederland blijken regelmatig zwart bij te klussen, zo blijkt uit recent onderzoek van Proforto, marktleider in werkkleding voor de bouw. Hoewel de meerderheid zich beperkt tot hooguit drie keer per jaar, werkt één op de zeven bouwvakkers minstens maandelijks zwart. Opvallend is dat een aanzienlijk deel van hen hiermee zelfs meer verdient dan met hun reguliere baan. Rik Burgersdijk, eigenaar van Proforto, waarschuwt echter voor de financiële risico's: "Bij een arbeidsongeval raak je in grote financiële problemen."

Met de bedrijfsbus voor de deur is de verleiding om in het weekend extra bij te klussen groot. "Met een dagje zwart bijverdienen, zoals veel schilders of loodgieters doen, verdien je al snel evenveel als normaal in drie dagen", legt Burgersdijk uit. Hij wijst echter op de onverzekerde risico's van illegale klussen op vrije dagen, waarbij een ongeval tot ernstige financiële gevolgen kan leiden. Opvallend genoeg is 95 procent van de ondervraagden zich bewust van deze risico's.

800 miljoen euro omzet onder de radar

In 2019 meldde de NOS op basis van CBS-gegevens dat de bouwsector naar schatting jaarlijks zo'n 800 miljoen euro zwart verdiende. Destijds was dit alleen in de schoonmaakbranche nog meer. Burgersdijk benadrukt dat zwartwerkers niet per definitie als moreel laakbaar moeten worden beschouwd, aangezien velen dit uit financiële noodzaak doen. Hij suggereert zelfs dat de zwarte economie mogelijk groeit, gezien de toenemende financiële moeilijkheden in huishoudens.

Onmisbare bijverdiensten

Het onderzoek van Proforto onthult dat zwartwerken voor veel bouwvakkers eerder een financiële noodzaak is dan een perverse bijverdienste. Een derde van de ondervraagde bouwvakkers gelooft zelfs dat de helft van hen zonder zwartwerk zonder werk zou zitten.

Bovendien meent ruim een derde van de ondervraagden dat zij geen eerlijk salaris ontvangen voor het geleverde werk. Een ruime meerderheid, 70 procent, acht klanten die specifiek vragen om zwartwerk net zo verantwoordelijk voor het in stand houden van deze praktijk als de bouwvakkers zelf.

Aanpak van de oorzaak van zwartwerken

Dit onderzoek brengt een zorgwekkende realiteit in de bouwsector aan het licht. Hoewel zwart bijklussen voor veel bouwvakkers essentieel lijkt om financieel rond te komen, brengt het aanzienlijke risico's met zich mee. Rik Burgersdijk roept het toekomstige kabinet op om deze kwestie serieus te nemen en te streven naar een oplossing die zowel de financiële noodzaak van zwartwerken aanpakt als de arbeidsvoorwaarden in de sector verbetert. "Dit is het moment voor een beleid dat niet alleen de symptomen bestrijdt, maar ook de onderliggende oorzaken van zwartwerken in de bouw aanpakt."