Stappenplan voor het ontwerpen van warmtepompsystemen in utiliteitsgebouwen

bouwzo.nl • 9 april 2026
Stappenplan voor het ontwerpen van warmtepompsystemen in utiliteitsgebouwen

Voor professionals in de utiliteitsbouw is een nieuwe versie van ISSO-publicatie 81: Warmtepompinstallaties voor utiliteitsgebouwen verschenen. Deze uitgebreide leidraad begeleidt ontwerpers stap voor stap door het proces van het kiezen, ontwerpen en implementeren van warmtepompsystemen in bijvoorbeeld kantoorgebouwen, scholen en zorginstellingen.


Van eerdere edities naar een moderne leidraad

De eerdere editie van publicatie 81 richtte zich voornamelijk op warmtepompen in combinatie met warmte-koudeopslag (WKO). Sinds de introductie van ISSO-publicatie 39 in 2014, geactualiseerd in 2017, zijn er echter veel ontwikkelingen in de wereld van warmtepompsystemen. Nieuwe natuurlijke koudemiddelen, complexere klimaatsystemen en andere systeemconcepten maakten een herziening van de kennis noodzakelijk.


Integraal systeemontwerp centraal

Het uitgangspunt van de nieuwe publicatie is een integraal ontwerp van warmtepompsystemen, met speciale aandacht voor lucht/water-warmtepompen. Projectcoördinator Jos de Leeuw van ISSO licht toe:
"Dit praktische document biedt een overzichtelijk stappenplan met alle aandachtspunten bij iedere fase. Zo kan de professional tot een integraal systeemontwerp komen dat voldoet aan alle eisen, wensen, regels en duurzaamheidscriteria. Diverse bijlagen helpen bij berekeningen en geven projectvoorbeelden, richtlijnen en achtergronden."


Ontwerpfase en monitoring

ISSO-publicatie 81 begeleidt professionals vanaf de keuze van een systeemconcept tot de uiteindelijke monitoring van de installatie. Belangrijke onderdelen zijn:

  • Configuratie van de opwekkingsinstallatie
  • Bepalen van de vermogensbehoefte
  • Hydraulische inpassing
  • Dimensionering van de warmtebron
  • Beheer en monitoring


Natuurlijke koudemiddelen krijgen speciale aandacht

De opkomst van warmtepompen met natuurlijke koudemiddelen zoals propaan en isobutaan vraagt om extra aandacht. Volgens De Leeuw:
"In utiliteitsgebouwen staan deze warmtepompen vaak in een technische ruimte of op het dak, samen met andere installaties. Dat vraagt om zorgvuldige keuzes voor locatie, ventilatie en veiligheidsmaatregelen, bij voorkeur al in een vroeg stadium van het ontwerp."


Samenwerking met achterliggende installaties

Een efficiënt en betrouwbaar systeem ontstaat door integrale samenwerking met andere installaties zoals klimaatplafonds, luchtbehandelingskasten en warmtebatterijen. Daarnaast behandelt de publicatie aandachtspunten zoals:

  • Maximale capaciteit bij lage buitentemperaturen
  • Energetisch afstemmen van meerdere warmtepompen
  • Omgaan met netcongestie door slimme inzet van buffervaten

Een voorbeeldproject uit Lelystad laat zien hoe een installatie kan functioneren bij een beperkte elektrische aansluiting, door creatief ontwerp en slimme afstemming van de warmtepomp met andere systemen.


Conclusie

De nieuwe ISSO-publicatie 81 biedt een praktisch, integraal en actueel stappenplan voor professionals die warmtepompsystemen ontwerpen voor utiliteitsgebouwen. Door aandacht te besteden aan zowel technische, energetische als veiligheidsaspecten, kunnen ontwerpers duurzame en toekomstbestendige installaties realiseren.

door kozproducts.com 19 mei 2026
Wie werkt met elektrische installaties, machines of elektronische apparatuur weet hoe snel een werkplek onoverzichtelijk wordt door losse kabels. Goed kabelmanagement is niet alleen een kwestie van orde, maar ook van veiligheid en duurzaamheid.
door trigger.nl 19 mei 2026
in veel huishoudens liggen dozen vol oude videobanden opgestapeld in de kelder of op zolder. Die banden bevatten vaak onvervangbare herinneringen, maar de tijd speelt er onverbiddelijk tegenop. Wie wil dat die beelden niet verloren gaan, doet er goed aan om te begrijpen hoe het bewaarproces in elkaar zit.
door alexmullerklokkenreparatie.nl/ 19 mei 2026
Weinig voorwerpen in een woonkamer vertellen zoveel over vakmanschap en cultuurgeschiedenis als een oude wandklok. De Friese stoelklok is daar een bijzonder voorbeeld van. Dit type klok heeft een eigen karakter en een rijke traditie die het waard is om nader te bekijken.
door bevestigingsmateriaal.nl 8 mei 2026
In vrijwel elke technische sector kom je ze tegen. Van de bouw en scheepvaart tot de industrie en het transportwezen. Staalkabels zijn onmisbaar wanneer er zware lasten gehesen, getrokken of geborgen moeten worden. Toch is staalkabel niet zomaar staalkabel. De opbouw, het materiaal en de constructie bepalen waarvoor ee
door www.a-s-e.nl 7 mei 2026
Een dakopbouw toevoegen aan een bestaande woning is een ingrijpende verbouwing. Voordat de bouw kan beginnen, is er vaak eerst sloopwerk nodig. Dat vraagt om de juiste voorbereiding en kennis van het proces.
door thinkingsteel.com 30 april 2026
De bouwsector is de afgelopen jaren flink veranderd. Waar vroeger vooral werd gekeken naar traditionele materialen en werkwijzen, ligt de focus nu steeds meer op snelheid, efficiëntie en duurzaamheid. Tijdens verschillende projecten zie ik één materiaal steeds opnieuw terugkomen: staal. Wat daarbij opvalt, is dat de ke
door uminovo.nl 28 april 2026
Led verlichting is de afgelopen jaren uitgegroeid tot de standaard in zowel woningen als commerciële ruimtes. Dat is niet zonder reden: leds zijn energiezuinig, hebben een lange levensduur en bieden een enorme flexibiliteit in lichtkleur en intensiteit. Toch is er één aspect dat vaak onderschat wordt, terwijl het juist
door octo.cab 21 april 2026
Bedrijven die regelmatig gebruikmaken van taxivervoer lopen tegen vergelijkbare uitdagingen aan: onduidelijke kosten, wisselende kwaliteit en weinig grip op het planningsproces. Een gestructureerde aanpak van zakelijk taxibeheer kan daar veel in veranderen.
Elke productiebedrijf dat ooit een ERP-implementatie heeft doorstaan, kent het patroon. De businessc
door levvl.nl 20 april 2026
Elke productiebedrijf dat ooit een ERP-implementatie heeft doorstaan, kent het patroon. De businesscase ziet er solide uit. De softwareleverancier presenteert een strakke planning. De projectgroep wordt opgetuigd. En toch loopt het project maanden uit, met kostenoverschrijdingen en een team dat de handdoek bijna in de
door Bouwzo.nl 17 april 2026
De nieuwste inzichten en praktijkkennis over vloerverwarming en -koeling zijn samengebracht in de vernieuwde ISSO-publicatie 49. De herziening speelt in op de snel veranderende installatiepraktijk en sluit beter aan op actuele wet- en regelgeving. Daarbij is niet alleen de inhoud geactualiseerd, maar ook de opbouw van
Meer posts

Ontvang gratis het laatste nieuws

Altijd up-to-date blijven van het laatste nieuws? Schrijf je dan in voor onze gratis nieuwsbrief met het laatste nieuws!